Skjálftavirkni eftir tímabili · afleidd tölfræði úr Skjálftalísu (Veðurstofa Íslands)
Staðan (sjálfvirkt)
Engin sérstök merki um ókyrrð síðustu 24 klukkustundir — 0 skjálftar mældust, innan eðlilegra marka kerfisins.
VONA (Vestmannaeyjar): Grænn (óbreytt frá 2015-03-01, engin VONA-tilkynning gefin út) · uppruni
Virk eldstöð, engar vísbendingar um að gos sé væntanlegt.
VONA = Volcano Observatory Notice for Aviation; opinber litakóði Veðurstofu fyrir flug. Aðskilið frá sjálfvirku Skjálfta-mati.
🕰️ Síðasta gos / atburður — 54 ár síðan
Heimaeyjargosið (Eldfell)(1973-01-23). Sprunga opnaðist fyrirvaralaust við bæinn aðfaranótt 23. janúar 1973; gosið stóð í fimm mánuði, myndaði fjallið Eldfell og kostaði rýmingu allra eyjarskeggja.
Ungt eldstöðvakerfi úti fyrir Suðurlandi (~10.000 ár). Heimaey er samsett úr gosum þess; Helgafell ~5.500 ára. Surtsey reis úr sæ 1963–67 (UNESCO 2008). Eldfell gaus 1973 — 5 mán., 1/3 byggðar undir hraun, 5.300 íbúar rýmdir, 1 maður lést. Vatnskælingar-aðgerðin sama ár (Þorbjörn Sigurgeirsson) bjargaði höfninni og er eina vel heppnaða hraun-stýringaraðgerðin í sögu jarðar. (yfirlit — nánar á vedur.is) · hringur á kortinu = gróf afmörkun kerfisins (radíus).
📜 Veistu þetta?
Heimaeyjareldarnir 1973: Eldfell hófst 23. janúar, stóð í 5 mánuði, eyddi þriðjungi byggðar í Vestmannaeyjabæ og rýmdir voru 5.300 íbúar. Einn maður lést. Vatnskælingar-aðgerðin sama ár — Þorbjörn Sigurgeirsson eðlisfræðingur stýrði dælingu sjós á hraunjaðarinn til að bjarga höfninni — er eina vel heppnaða hraun-stýringaraðgerðin í sögu jarðar. Surtsey reis úr sæ 1963-67 og er á UNESCO-heimsminjaskrá frá 2008 sem náttúruleg rannsóknarstofa landnáms-líffræði.
Söguleg gos í kerfinu — punktar lit-merktir eftir stærð, blár hringur sýnir hvar við erum nú í tímans rás.
Punktar = staðsetning skjálfta í valda glugganum, litur eftir stærð: ● M3+ · ● M2+ · ● minni (sýnishorn ef fleiri en 800).
Athugið: fyrir febrúar 2026 vantaði sjálfvirka stærð á um helming skjálfta, svo stærðar-háðar tölur (b-gildi, fjöldi M≥X) vanmeta eldri tímabil — katalógurinn er ekki einsleitur yfir þennan glugga. Uppsafnað vægi er lítið háð þessu.
Dýpi-þverskurðir — litur eftir aldri (appelsínugult=nýjast, grátt=eldra), stærð punkts eftir M. Rísandi þyrping = mögulegt kvikuinnskot.
Athugið: fyrir febrúar 2026 vantaði sjálfvirka stærð á um helming skjálfta, svo stærðar-háðar tölur (b-gildi, fjöldi M≥X) vanmeta eldri tímabil — katalógurinn er ekki einsleitur yfir þennan glugga. Uppsafnað vægi er lítið háð þessu.
Dýpi er sjálfvirkt og óvisst; skjálftar einir sýna ekki kvikuhreyfingu — aflögun (GPS) og gas þarf til. Grá stig: sjálfvirk fast-dýpis-gildi. b-gildi reiknað fyrir M≥1,5 (sjálfvirk vægi gera lægri fullkomnunarmörk óáreiðanleg). Frumgögn.
β (hrinu-merki): hve mikil virknin er miðað við 2-ára meðaltal svæðisins. β yfir 2 þýðir hrina í gangi. Þetta mælir virkni, ekki spá um stóran skjálfta.
Samanlagt vægi (Mw): heildar-orka skjálftanna á tímabilinu. Landris (GNSS): hvort land rís eða sígur, mm á ári — gögnin eru nokkurra vikna gömul. Sum kerfi (t.d. Svartsengi) afmyndast í þrepum í gos-lotum frekar en á jöfnum árshraða.
Hrinu-eðli er reiknað fyrir heilt gosbelti, ekki stakt kerfi — það lýsir beltinu, ekki endilega þessu eina kerfi.
Hvað á ég að gera? Þetta er sjálfvirk vöktun til upplýsingar — ekki opinber viðvörun. Fylgstu með opinberum upplýsingum hjá Veðurstofunni og almannavörnum (112).